Verslag themamiddag over de midwinterhoorn

Themamiddag over de midwinterhoorn van Steunstee en Soos op 16 jan. jl..

Voor deze middag waren dhr. en mevr. Kuiper uit Diever uitgenodigd om ons te informeren over het gebruik van de Midwinterhoorn.

In Diever ( Westerveld) wordt ieder jaar dit oud gebruik nog gehouden. Tijdens de midwintertijd ( vanaf 30 november tot aan 6 januari de Driekoningen. Dit blazen gebeurt dagelijks in de vroege avonduren en vanaf eigen locaties. Oorspronkelijk is het een Germaans gebruik. Dit blazen heeft als doel:

  • Onderling communiceren ( vroeger tussen nomaden en herders).
  • Verjagen van boze “geesten”.
  • Aankondigen van het nieuwe jaar / nieuw licht / nieuw leven.
  • En sinds de komst van het Christendom: ‘Aankondiging van de geboorte van Jezus van Nazareth.”

De vorm van de midwinterhoorn is afgeleid van de runderhoorn. De hier levende oerossen hadden grote kromme horens. Deze werden aan de smalle kant doorboord en zo kon er op geblazen worden. De natuurtonen van de midwinterhoorn brengen een klagend geluid voort. Vooral ’s avonds in het donker geeft dat een geheimzinnige sfeer. In het landschap komen de “olde roepen” heel goed tot hun recht. Het geluid is tot 8 km. afstand te horen. Een kromme boomstam ( bijv. els of berk) wordt gedroogd, geschild en in de lengte doorgezaagd, uitgehold en weer gelijmd. Het mondstuk is gemaakt van vlierhout. De familie Kuiper had een groot aantal hoorns mee genomen, uit Tibet, Afrika enz. In vele vormen, maten en versieringen.

De boerhoorn werd gebruikt om gezamenlijke werkzaamheden te doen zoals:

  • Werkzaamheden op de es ( zaaien en oogsten ).
  • Oproep tot bijeenkomsten ( vergaderen ).
  • Sneeuwruimen en zandpaden slechten.
  • Werk doen voor bijv. een zieke buurman ( noaberschap )

De boerhoorn was oorspronkelijk een koehoorn, in later tijden van hout of koper gemaakt. De Boerhoorn en de Midwinterhoorn zijn in beginsel dezelfde instrumenten. Dhr. Kuiper maakt zelf ook midwinterhoorns. Hij heeft toestemming van Staatsbosbeheer om geschikte stammen of grote takken te kappen om deze te gebruiken voor het maken van een nieuwe hoorn.
Het was een geweldige middag, alle lof voor Roelie en Peter Kuiper! Er werden verhalen verteld, bijv. over witte wiefen op de heide, gedichten en de historie van de hoorns. Het was ontroerend en hartverwarmend. Tevens was het onze Nieuwjaarsbijeenkomst met een hapje en drankje ( o.a. de brandewijn met rozijnen, gemaakt door een vrijwilligster!). Iedereen bedankt die aanwezig was, de zaal was goed gevuld!!!

Namens Steunstee en Soos,
Pie Pijper